چطور کند خوان نباشیم؟ راهنمای قدم به قدم رفع مشکل کند خوانی

17 آذر 1402
سارا رسولی
زمان مطالعه : 8 دقیقه
چطور کند خوان نباشیم؟ راهنمای قدم به قدم رفع مشکل کند خوانی

گاهی یک بلای خانمان سوز گریبان دانش‌آموزان و کنکوری‌ها را می‌گیرد و باعث می‌شود به برنامه‌هایشان نرسند و کم کم احساس کنند بی‌استعداد هستند یا اصلا قرار نیست از درس خواندن نتیجه‌ای بگیرند. این دانش‌آموزان زمان زیادی را صرف خواندن و حفظ کردن جزئیات درس‌هایشان می‌کنند اما به نظر می‌رسد به کندی یک لاک پشت پیشرفت می‌کنند.

این مشکل که اتفاقا یکی از رایج‌ترین مشکلات بین دانش‌آموزان است، چیزی نیست جز بلای خانمان سوز کندخوانی! اگر شما هم در دام کندخوانی گیر افتاده‌اید و می‌خواهید خودتان را از آن رها کنید، این محتوا را تا انتها مطالعه کنید چون قرار است قدم به قدم شما را برای رفع مشکل کندخوانی راهنمایی کنیم.

آیا من کند خوان هستم؟

ریشه کندخوانی در یکسری عادات اشتباه مطالعاتی است، این عادات غلط به مرور زمان شکل گرفته‌اند و ممکن است دانش‌آموزان حتی فکر نکنند چنین عاداتی باعث کندخوانی آن‌ها شده است.

از همان دوران دبستان از ما توقع داشتند همه مطالب را حفظ کنیم و ناخودآگاه ما نسبت به این قضیه وسواس پیدا کردیم و همین قضیه اولین عامل کندخوانی ما در مقاطع بالاتر شد.

تخفیف یهویی

به سناریوی زیر دقت کنید و اگر علائم مشابهی دارید، شما هم درگیر مشکل کندخوانی هستید:

یک دانش‌آموز کند خوان…

فرض کنید دانش‌آموزی در حال مطالعه درس زیست است، دو ساعت زمان گذشته و او فقط یک صفحه درس خوانده است. وقتی روند درس خواندنش را از نزدیک بررسی می‌کنیم، می‌بینیم که چشمش مدام بین خطوط می‌گردد، از آنجایی که می‌ترسد که مبادا مطالب را فراموش کند دائم به عقب برمی‌گردد و از خط اول مطالعه را از سر می‌گیرد.

این دانش‌آموزان کم کم کلافه می‌شوند چون بعد از مدتی چنین به نظر می‌رسد که پیشرفتی ندارند! در نهایت در طول روز ۱٠ ساعت درس خوانده‌اند اما به هیچ کدام از برنامه‌هایشان نرسیده اند.

بعد از اینکه داوطلبی متوجه مشکل کندخوانی‌اش می‌شود، نمی‌تواند فورا آن را کنار بگذارد چون سال‌ها به این سبک مطالعه عادت کرده و اکثر این داوطلبان اعتقاد دارند اگر اینطور درس نخوانم احساس بدی پیدا می‌کنم. شاید بعد از اینکه از عوارض کندخوانی و تاثیرات مخرب آن اگاه شدید، بتوانید راحت‌تر این عادت غلط را کنار بگذارید.

برخی از عوارض کندخوانی عبارتنداز:

  • به اندازه تلاشتان نتیجه نمی‌گیرید.
  • چون علی رقم تلاش زیاد به برنامه‌هایتان نمی‌رسید، بعد از مدتی ناامید شده و به توانایی‌هایتان شک می‌کنید.
  • دچار خستگی و درد چشم می‌شوید.
  • میزان حواس پرتی و بی‌دقتی‌تان بیشتر می‌شود.
  • به تدریج علاقه خود را به مطالعه از دست می‌دهید.

چند عادت مخرب کند خوان‌ها

همه دانش‌آموزانی که به عادت خانمان‌سوز کندخوانی مبتلا هستند یکسری عادات اشتباه مطالعاتی دارند. یادتان باشد که هر عادتی به مرور زمان به وجود می‌آید و ماندگار می‌شود پس برای ترک هر عادت باید به خودتان زمان بدهید و یک عادت جدید صحیح را جایگزین عادت غلط قبلی‌تان بکنید.

توجه شما را به چند اشتباه رایج و پرتکرار مطالعاتی که باعث کندخوانی می‌شوند جلب می‌کنم:

  • کلمه خوانی: اگر به جای خواندن یک جمله یا یک پاراگراف، کلمه به کلمه می‌خواهید مطالب را حفظ کنید، به کندخوانی‌تان دامن زده‌اید و به درک درستی از مباحث هم نمی‌رسید.
  • بلند بلند خواندن: زمانی که شما با صدای بلند درس می‌خوانید از دو منبع در حال صرف انرژی هستید، مغزتان و دهانتان! همین بلند درس خواندن یا حتی زمزمه کردن آنقدر انرژی شما را تحلیل می‌برد که در نهایت برای فهم یک مطلب ساده مجبورید ساعت‌ها زمان بگذارید.
  • نداشتن علاقه و انگیزه: این هم یکی از دلایلی است که خواندن یک مبحث ساده را ساعت‌ها طول می‌دهید.
  • عدم رعایت تنوع مطالعاتی: وقتی در طول روز فقط یک کتاب را مطالعه می‌کنید و هیچ تنوعی به کارتان نمی‌دهید، بعد از مدت کوتاهی بازدهی شما افت کرده و سرعت مطالعه‌تان کم می‌شود.
  • سرگردانی چشم بین خطوط
  • حواس‌پرتی و عدم تمرکز

گام به گام تا تند خوان شدن

گام به گام تا تند خوان شدن
تنها با انجام چند راهکار ساده مشکل کندخوانی خود را رفع کنید.

خب حالا که متوجه شدید مشکل کندخوانی دارید، عوارض آن را با هم بررسی کردیم و دلایل کندخوانی را هم شناسایی کردیم، وقت آن رسیده که برای حل این مشکل به دنبال راه‌حل باشیم. توصیه می‌کنم گام به گام مراحل زیر را دنبال کنید و برای تند خوان شدن صبور و امیدوار باشید.

گام اول، زمان و حجم مشخص کن

هیچ وقت بی‌هدف درس خواندن را آغاز نکنید، همیشه قبل از مطالعه هر درس حجم و زمان را به صورت حدودی مشخص کنید؛ برای مثال من می‌خواهم ده صفحه را در عرض دو ساعت مطالعه کنم و ۳٠ عدد تست بزنم. این تعیین زمان و حجم کاملا تقریبی است اما جلوی وسواس و کندخوانی را می‌گیرد.

گام دوم، عوامل حواس پرتی را دور کن

من همیشه از بچه‌هایی که معتقدند در عرض یک ساعت فقط یک صفحه درس می‌خوانند می‌پرسم مطمئنی کل یک ساعت را فقط مشغول درس خواندن بودی؟ اکثر این داوطلبان بعد از بررسی‌های بیشتر متوجه می‌شوند که در عرض آن یک ساعت چند دقیقه را در گوشی‌شان پرسه زده‌اند، چند دقیقه به فکر فرو رفته‌اند و…

پس لطفا قبل از اینکه درس خواندن را شروع کنید ذهنتان را از افکار مختلف خالی کنید (آن‌ها را روی کاغذ بنویسید)، تلفن همراهتان را روی حالت پرواز بگذارید و خلاصه هر عاملی که باعث حواس پرتی می‌شود را از خودتان دور کنید.

گام سوم، تمرکزت را بالا ببر

گاهی داوطلبان تمام عوامل حواس پرتی محیطی را حذف می‌کنند اما همچنان تمرکز کافی ندارند و ناخودآگاه به کندخوانی مبتلا می‌شوند. اینجا دو راهکار ساده برای این داوطلبان داریم:

اگر چشمتان بین خطوط سرگردان می‌شود حتما با یک خودکار یا مداد خط ببرید و اگر به محض اینکه کتابتان را باز می‌کنید افکار مختلف به ذهنتان هجوم می‌آورند، از تکنیک تخلیه ذهن یعنی نوشتن تک تک افکارتان روی کاغذ استفاده کنید. حتی می‌توانید برای خودتان جریمه تعیین کنید و مثلا به ازای هر ۵ دقیقه حواس پرتی ۵ تست بیشتر بزنید.

گام چهارم، حفظ نکن تست بزن

یکی از دلایل مهم کندخوانی فکر سمی نکنه هر چی خوندم یادم رفته است! این فکر به سراغ همه داوطلبان می‌رود و کافی است به آن بها بدهید تا ببینید چطور باعث می‌شود ساعت‌ها روی یک صفحه در جا بزنید. برای رهایی از این فکر و تثبیت مطالب، بهترین کار تست زدن است.

خب من برای تست‌زنی آماده نیستم چطور تست بزنم؟ دوستان قرار نیست بعد از یک دور خواندن مطلبی همه تست‌های مربوط به آن را درست پاسخ دهید! در این مرحله باید به صورت آموزشی تست بزنید و هدف شما تکمیل دانسته‌هایتان باشد.

گام پنجم، تنوع را رعایت کن

به جای اینکه روزی ۶ ساعت پشت سر هم زیست بخوانید، دو ساعت را به مطالعه درس زیست و دو بازه دو ساعته دیگر را به خواندن دو درس دیگر اختصاص دهید، به این ترتیب تنوع را رعایت کرده‌اید. حالا چه لزومی دارد که در زمان مطالعه تنوع را رعایت کنیم؟

وقتی شما چند ساعت پشت سر هم یک درس را مطالعه می‌کنید، بعد از مدتی خسته و بی‌حوصله می‌شوید و بازدهی‌ و سرعت مطالعه‌تان به شدت افت می‌کند.

گام ششم، به اندازه استراحت کن

گاهی کندخوانی ما فقط به دلیل خستگی بیش از حد است، فرض کنید دانش‌آموزی از صبح تا عصر مدرسه بوده، امتحان داده، تکالیفش را بعد از مدرسه انجام داده و در این بین هیچ استراحتی به خودش نداده است، حالا کاملا طبیعی است که همین دانش‌آموز آخر شب انرژی کافی برای درس خواندن نداشته باشد و اگر بخواهد خودش را مجبور کند، ساعت‌ها خواندن یک مبحث کوچک را کش می‌دهد!

در انتها قصد داریم در قالب یک جدول عادات غلط مطالعاتی که باعث کند خوانی می‌شوند را به همراه راه‌حل آن‌ها ارائه دهیم. اگر به تازگی مطالعه برای کنکور را آغاز کرده‌اید و سوالات زیادی در مورد برنامه‌ریزی، روش مطالعه دروس، روش‌های تست‌زنی و… دارید می‌توانید مقالات وب سایت فروشگاه پایتخت کتاب را مطالعه کنید.

عادات مخرب کند خوان‌هاراه‌حل
کلمه خوانی 👄به جای حفظ کردن یک کلمه، یک جمله یا پاراگراف را تا انتها بخوان و یاد بگیر.
تکرار زیاد مطالب برای حفظ کردن 🤕به جای صدبار تکرار یک مطلب، تست بزن
حواس پرتی 🙄موبایلت را تا جایی که می‌توانی از خودت دور کن!
بی‌هدف درس خواندن 😓قبل از مطالعه هر درس حجم و زمان تقریبی را مشخص کن
عدم تمرکز 😵‍قبل از درس خواندن ذهنت را خالی کن و افکارت را روی کاغذ بنویس
درس خواندن با وجود خستگی 😴به اندازه کافی استراحت کن، بعد سراغ درس‌ برو

سخن آخر

من احساس می‌کنم خنگم چون برای خواندن یک صفحه از فلان درس دو ساعت زمان می‌گذارم، احساس می‌کنم هیچ وقت موفق نمی‌شوم چون اصلا به برنامه‌هایم نمی‌رسم، کل روز را در اتاقم و پشت میز مطالعه‌ام هستم اما به نظر می‌رسد که هیچ پیشرفتی ندارم!

ریشه تمام این مشکلات کندخوانی است، در این محتوا ابتدا به نشانه‌های کندخوانی اشاره کردیم، در ادامه در مورد عادات غلط افراد کندخوان صحبت کردیم و در انتها گام به گام شما را برای رفع مشکل کندخوانی راهنمایی کردیم.

اگر بعد از به کار بردن توصیه‌های موجود در این محتوا همچنان احساس می‌کنید سرعت مناسبی در زمان درس خواندن ندارید، می‌توانید مشکلاتتان را در قسمت دیدگاه این محتوا با ما در میان بگذارید.

درباره نویسنده

سارا رسولی

نویسنده : سارا رسولی

دانشجوی پزشکی اراک، فارغ التحصیل پروتز دندان تبریز ، مشاور تخصصی کنکور تجربی و عضو تیم تولید محتوای بانک کتاب پایتخت

نظرات کاربران ثبت دیدگاه

نظر خود را ثبت کنید

نظرات ثبت شده

  1. لشگری گفت:

    سلام وقتتون من یک درس رو کامل می خونم و مطمئن میشم که کامل بلدم ولی فردامثلا سرجلسه ی آزمون اون بازده ای که می‌خوام رو براش وقت گذاشتم رو ندارم یا بعضی هارو کامل یادم نمیاد چیکار باید بکنم

    • پایتخت کتاب گفت:

      سلام پایتختی عزیز💙 اگه تشریحیه سوال کم حل کردین اگه تستیه تست کم زدین
      ذاتاً بچه ها دوس دارن بیشتر جزوه یا متن کتاب بخونن تا اینکه سوال حل کنن
      ضمن اینکه چه برای تشریحی چه تستی ازمون گرفتن تو زمان خیلی مفیده و حتماً بعد ازمون بررسی کنید نقاط ضعف و قوتتون رو

  2. محمدجهانی گفت:

    ببخشید منی که ‌‌کلاس یازدهم هستم حداقل واسه یک کتاب ۲ درسی ۳ ساعت وقت میزارم ونمره خیلی خوبی هم میگریم اما بازم احساس میکنم که باید تند خوانی داشته باشم نظر شما چیه درمورد این طرز مطالعه من؟

    • پایتخت کتاب گفت:

      سلام پایتختی عزیز💙لزوماً توی بار اولی که درسی رو میخونین نیاز نیست تند خوانی کنید
      چون هر کتاب رو اگه درست مطالعه کنید تا اخر سال ۳-۴ بار میخونین و ناخودآگاه توی بار دوم و سوم سرعتتون بیشترم میشه

  3. ... گفت:

    سلام‌ مرسی که وقتتون‌ و میزارید‌ بهش نیاز داشتم :)💛

  4. زهراسادات گفت:

    سلام
    من مشکل کند خوانی رو دارم و وقتی این مقالات رو میخونم نا امید تر هم میشم چون دارم واسه کنکور زبان میخونم پس خیلی از قابلیت ها رو ندارم مثلا تنوع یا کلمه به کلمه نخوندن یا استفاده نکردن از گوشی شاید تو چهارساعت دو تا درس میخونم و این خیلی عذاب اوره🥺

    • پایتخت کتاب گفت:

      سلام پایتختی عزیز💙 خیلی از داوطلبان مشکل کند خوانی و وسواس مطالعاتی دارند پس ناامید نباشید. کافیه به این حس که نکنه حفظم نشده نکنه یادم بره غلبه کنید. از فردا بازه‌های یک و نیم ساعته در نظر بگیرید یک حجمی هم مشخص کنید مثلا یک مبحث، بعد فقط یک دور در حد فهم اون مبحث رو بخونید کلمه کلمه حفظ نکنید، بلکه یک دور بخونید تا بفهمید و بلافاصله برید سراغ حل تست آموزشی. دونه دونه سوالا رو حل کنید و بلافاصله پاسخ‌ها روبخونید، حتی اگر همه تست‌ها رو هم غلط زدید اشکال نداره چون دارید یاد می‌گیرید.

  5. حسن متور گفت:

    درود برشما
    دقیقا کند خوانی مشکل بیشتر بچه های ما ست
    امیدوارم آموزش وپرورش برای این موضوع مهم راهکاری ارائه دهد

  6. M.s گفت:

    ممنون بابت راهنمایی تون

  7. ثمین اعظمی گفت:

    خیلی عالی بود ممنون از مقاله های مفیدتون

آخرین مقالات پایتخت کتاب